Aktif Kömür Nedir?

Aktif kömür, eski zamanlardan beri çeşitli rahatsızlıkları tedavi etmek için kullanılan siyah, kokusuz, tatsız bir tozdur.

Günümüzde, en yaygın olarak tıbbi ortamlarda aşırı dozda ilaç tedavisi için veya acil bir zehir önleyici ilaç olarak kullanılmaktadır.

Aktif kömürün daha az gaz ve gaz, daha düşük kolesterol seviyeleri ve gelişmiş böbrek fonksiyonu dahil olmak üzere birçok başka fayda sağladığı düşünülmektedir. Bazı insanlar dişlerinizi beyazlatmaya, suyu filtrelemeye ve hatta akşamdan kalmaları iyileştirmeye yardımcı olduğunu iddia ediyor.

Yine de, bu iddiaların kaçının bilim tarafından desteklendiğini merak edebilirsiniz.

Bu makale, aktif kömürün ne olduğunu, kanıta dayalı yararlarını, yan etkilerini ve dozajını gözden geçirmektedir.

Aktif kömür nedir?

Aktif kömür, daha gözenekli hale getirmek için çok yüksek sıcaklıklarda oksijenle işlenmiş kömürdür. Bu tedavi, iç yapısını değiştirerek gözeneklerinin boyutunu küçültür ve yüzey alanını arttırır ( 1 ,

Ortaya çıkan ince siyah toz, ya olduğu gibi satılır ya da takviye olarak kapsüllenir. Aktif kömür, dondurmadan diş macununa kadar çeşitli gıda ve gıda dışı ürünlere de eklenir.

Mangal veya mangalınızdaki kömür briketleri ile karıştırılmamalıdır.

Her ikisi de aynı temel malzemelerden yapılabilirken, kömür briketleri yüksek sıcaklıklarda etkinleştirilmemiştir. Ayrıca, insanlar için toksik olan ek maddeler içerirler .

ÖZET

Aktif kömür, daha gözenekli hale getirmek için işlenen bir kömür türüdür. Çeşitli gıda ve ev ürünlerine eklendiği gibi, hem takviye hem de toz halinde satılır.

Aktif kömür nasıl çalışır?

Kömürün yüksek sıcaklıklarda gazla aktive edilmesi, yüzey alanını artıran mikroskobik delikler geliştirmesine neden olur.

Aktif kömür bağırsaklarınız tarafından emilmez. Böylece yuttuktan sonra değişmeden bağırsağınıza ulaşır

Kömürün gözenekli dokusu, negatif bir elektrik yüküne sahiptir, bu da onun toksinler ve gazlar gibi pozitif yüklü molekülleri çekmesine neden olur. Sıvılar veya gazlar bu aktif kömürden geçtiğinde, adsorpsiyon olarak bilinen bir süreçle ona bağlanırlar

Bu toksinler ve kimyasallar bağırsağınızda sıkışıp kalır ve vücudunuza emilmek yerine dışkı yoluyla atılır

Aktif kömür ayrıca gazları emmede çok etkilidir ve bu da gazın azalmasına yardımcı olabilir ( 1 

ÖZET

Aktif kömürün negatif yüklü, gözenekli dokusu, toksinlerin tutulmasına yardımcı olarak vücudunuzun onları emmesini engeller. Ayrıca gazları bastırmak için gazları tutmada da etkilidir.

Aktif kömürün faydaları ve kullanım alanları

Aktif kömürün çeşitli potansiyel sağlık yararları vardır.

Bununla birlikte, bu faydalardan bazıları onlarca yıllık araştırmalara dayanmaktadır, bu nedenle geçerlilikleri bir tuz tanesi ile alınmalıdır.

Ayrıca, aktif kömürü bir zehir veya aşırı doz tedavisi olarak kendi kendinize uygulamamalısınız. Zehirlenme veya aşırı dozdan şüpheleniyorsanız, derhal acil tıbbi yardım almanız en iyisidir.

Acil zehir tedavisi

Aktif kömür, 1800’lerin başından beri acil bir zehir önleyici tedavi olarak kullanılmaktadır. Bunun nedeni, çok çeşitli ilaçlara bağlanarak etkilerini azaltabilmesidir  5

Bu madde hem reçeteli ilaçlardan hem de aspirin , asetaminofen ve yatıştırıcılar gibi reçetesiz satılan ilaçlardan kaynaklanan aşırı dozları tedavi etmek için kullanılabilir (

Araştırmalar, bir ilacı aldıktan sonraki 5 dakika içinde 50-100 gram aktif kömürün yutulmasının, bir yetişkinin o ilacı emme yeteneğini %74’e kadar azaltabileceğini göstermektedir  

Aktif kömürün aşırı doz veya zehirlenmeden sonraki ilk saat içinde alındığında en faydalı olduğu söylenir. Daha eski araştırmalar, bu ilk saatten sonra almanın yardımcı olma ihtimalinin düşük olduğunu gösteriyor

Bununla birlikte, daha yeni araştırmalar, bu ilk saatten sonra alındığında bile etkili olduğu birkaç vaka bildirmektedir. Bunun nedeni, aktif kömürün yalnızca bir ilacın emilmesini durdurmakla kalmayıp, aynı zamanda vücudunuzun zaten emilen ilaçları daha hızlı ortadan kaldırmasına yardımcı olması olabilir  

Ayrıca araştırmalar, aktif kömürün, sindirimi yavaşlatan, sindirimi yavaşlatan ve yüksek dozda ilaç alımından sonra 4 saate kadar alınması halinde faydalı olabileceğini düşündürmektedir.

Tıbbi ortamlarda, 50-100 gramlık başlangıç ​​dozunu bazen 6 saate kadar 2-4 saatte bir alınan 10-25 gramlık birkaç küçük doz izler

Bu çok dozlu aktif kömür (MDAC) protokolü, yavaş emilen ilaçlardan kaynaklanan zehirlenmelere yardımcı olabilir  

Daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulmasına rağmen, MDAC özellikle dapson, fenobarbital, kinin, karbamazepin ve teofilinin yaşamı tehdit eden yutulması durumlarında faydalı olabilir. , 

Aktif kömürün tüm zehirlenme vakalarında etkili olmadığını belirtmek önemlidir. Örneğin, alkol , ağır metal, demir, lityum, potasyum, asit veya alkali zehirlenmeleri üzerinde çok az etkisi olduğu görülmektedir. ,  , 

Hem eski hem de yeni çalışmalar, aktif kömürün tüm zehirlenme vakalarında rutin olarak uygulanmaması gerektiği konusunda uyarıyor. Bunun yerine kullanımı, kalifiye sağlık uzmanları tarafından vaka bazında değerlendirilmelidir   , 

Böbrek fonksiyonunu teşvik edebilir

Aktif kömür, böbreklerinizin filtrelemek zorunda olduğu atık ürünlerin sayısını azaltarak böbrek fonksiyonunu iyileştirebilir

Bu, özellikle kronik böbrek hastalığı olan kişiler için faydalı olabilir . Sağlıklı böbrekler normalde kanınızı filtrelemek için çok iyi donanımlıdır, ancak bu durum böbreklerinizin üre ve diğer toksinleri uzaklaştırma yeteneğini engeller.

Aktif kömür, üre ve diğer toksinlere bağlanarak vücudunuzun onları yok etmesine yardımcı olabilir

Üre ve diğer atık ürünler, difüzyon olarak bilinen bir süreçle kan dolaşımınızdan bağırsağınıza geçebilir. Bağırsaklarınızda aktif kömüre bağlanırlar ve dışkıyla atılırlar

Daha eski insan çalışmaları, aktif kömürün üre ve diğer atık ürünlerin kan seviyelerini düşürmeye yardımcı olabileceğini ve ayrıca kronik böbrek hastalığı olan kişilerde böbrek fonksiyonlarını iyileştirebileceğini düşündürmektedir ( 5 , , 

Küçük bir çalışmada benzer sonuçlar bulundu, ancak daha fazla araştırmaya ihtiyaç var

Balık kokusu sendromunun semptomlarını azaltabilir

Aktif kömür, balık kokusu sendromu olarak da bilinen trimetilaminüriden (TMAU) muzdarip bireylerde hoş olmayan kokuların azaltılmasına yardımcı olabilir.

TMAU, çürüyen balık gibi kokan bir bileşik olan trimetilaminin (TMA) vücudunuzda biriktiği genetik bir durumdur.

Vücudunuz genellikle TMA’yı idrar yoluyla atmadan önce kokusuz bir bileşiğe dönüştürür, ancak TMAU’lu kişilerde bu dönüşümü gerçekleştirmek için gereken enzim yoktur. Bu, TMA’nın birikmesine ve idrar , ter ve nefese girmesine neden olarak kötü, balık kokusuna neden olur

Çalışmalar, aktif kömürün gözenekli yüzeyinin, TMA gibi küçük, kokulu bileşiklere bağlanabileceğini ve bunların atılımını artırabileceğini göstermektedir.

Küçük, daha eski bir çalışma, TMAU hastalarına 10 gün boyunca 1.5 gram kömür verdi. Bu dozaj, idrarlarındaki TMA konsantrasyonlarını normal seviyelere indirdi (

Daha yakın tarihli bir vaka çalışması, aktif kömürü ilaçlarla ve diyet değişiklikleriyle birleştirmenin TMAU’lu kişilerde balık kokusunun azaltılmasına yardımcı olabileceğini düşündürmektedir (

Bu etkileri doğrulamak için daha büyük, daha yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.

Kolesterol seviyelerini azaltabilir

Aktif kömür, kolesterol seviyelerini düşürmeye yardımcı olabilir .

Daha eski araştırmalar, aktif kömürün bağırsaklarınızdaki kolesterol ve kolesterol içeren safra asitlerine bağlanabileceğini ve bunların emilmesini engelleyebileceğini öne sürüyor  

Daha eski bir çalışmada, 4 hafta boyunca günde 24 gram aktif kömür almak, toplam ve LDL (kötü) kolesterolü %25 düşürürken, HDL (iyi) kolesterolü %8 yükseltti

Bir diğerinde, günde 4-32 gram aktif kömür almak, kolesterol düzeyi yüksek olanlarda toplam ve LDL (kötü) kolesterolü %29-41 oranında azaltmaya yardımcı oldu. Daha büyük dozlar en etkiliydi (

Sonuçlar karışık olsa da, diğer çalışmalarda da benzer sonuçlar gözlemlenmiştir. Ayrıca, ilgili tüm araştırmalar 1980’lerde yapıldı, bu nedenle daha yeni bulgulara ihtiyaç var , 2 , 23

ÖZET

Aktif kömür, zehirlenmeyi, aşırı doz ilaçlarını ve TMAU adı verilen bir durumu tedavi edebilir. Daha fazla araştırma gerekli olsa da, kolesterol seviyelerini düşürmeye de yardımcı olabilir.

Ev, kozmetik ve diğer potansiyel kullanımlar

Aktif kömür, diğer birçok rahatsızlık için popüler bir evde çaredir ve bazen diğer ev ve kozmetik amaçlar için kullanılır. Bununla birlikte, bu iddia edilen faydaların çoğu bilim tarafından desteklenmemektedir.

  • Gaz azaltma. Yakın tarihli bir çalışma, abdominal ultrasondan 8 saat önce aktif kömür almanın, bağırsaklarınızdaki gaz miktarını önemli ölçüde azalttığını ve net bir ultrason görüntüsü elde etmeyi kolaylaştırdığını bildirmektedir. Yine de, daha fazla araştırmaya ihtiyaç var
  • İshal yardımı. Bir vaka çalışması, aktif kömürün ishalin tedavisine yardımcı olabileceğini, ancak daha kaliteli çalışmaların gerekli olduğunu gösteriyor
  • Su filtrasyonu. Aktif kömür, kirleticileri, askıda katı maddeleri ve bakteri gibi mikroorganizmaları temizleyerek suyun pH’ını veya tadını etkilemeden filtrelemeye yardımcı olabilir.2
  • Diş beyazlatma. Bu maddenin ağız gargarası veya diş macunu olarak kullanıldığında dişleri beyazlattığı söylenmektedir . Bunu plak ve diğer diş lekeleyen bileşikleri emerek yaptığı söylenir. Ancak, hiçbir çalışma bu iddiayı desteklememektedir
  • Akşamdan kalma önleme. Aktif kömür bazen akşamdan kalma tedavisi olarak lanse edilir. Bununla birlikte, bu madde alkolü etkili bir şekilde emmez, bu nedenle bu yarar pek olası değildir
  • Cilt tedavisi. Bu maddeyi cildinize uygulamanın akne, kepek ve böcek veya yılan ısırıklarını tedavi ettiği söylenir. Ancak, bu iddiaları destekleyen neredeyse hiçbir kanıt yoktur

ÖZET

Aktif kömürün çeşitli popüler ev kullanımları vardır. Bununla birlikte, yalnızca gaz azaltma, ishal azaltma ve su filtreleme bilim tarafından desteklenmektedir. Hemen hemen tüm uygulamalar için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.

Aktif kömür güvenli midir?

Aktif kömür çoğu durumda güvenli kabul edilir ve yan etkiler seyrek görülür.

Bununla birlikte, özellikle de bir bileşen olarak sorbitol kullanılıyorsa, en yaygın olanı kusma olan bazı hoş olmayan yan etkilere neden olabilir

Çok nadir durumlarda, aktif kömür bağırsak tıkanıklıklarına bağlanmıştır. Bağırsak motilite bozukluklarınız varsa, opioid veya antimuskarinik ilaçlar alıyorsanız veya MDAC alıyorsanız daha büyük risk altında olabilirsiniz 

Amerikan Klinik Toksikoloji Akademisi (AACT) , bağırsaklarınızda kanama , tıkanıklık veya delik olması durumunda aktif kömüre karşı uyarıda bulunur 

Ayrıca, aktif kömür acil durum zehir panzehiri olarak kullanıldığında midenizden ziyade ciğerlerinize girme riski vardır. Bu özellikle kusuyorsanız, uykulu veya yarı baygınsanız geçerlidir   , 

Hal böyle olunca bu madde sadece bilinci tam olanlara verilmelidir   , 

Aktif kömürün bazı ilaçların emilimini de azaltabileceğini unutmayın. Şu anda başka ilaçlar alıyorsanız, bu maddeyi almadan önce doktorunuza danışmanız en iyisidir

ÖZET

Aktif kömür genellikle güvenli kabul edilir ancak kusma gibi hoş olmayan yan etkilere neden olabilir. Ayrıca bazı ilaçlarla etkileşime girebilir.

Hangi dozda aktif kömür almalısınız?

Aktif kömürü kozmetik veya ev amaçlı denemekle ilgileniyorsanız, çevrimiçi olarak ve ek mağazalarında yaygın olarak bulunur. Takviyeleri hap veya toz şeklinde satın alabilirsiniz. Bir toz takviyesi seçerseniz, yutmayı kolaylaştırmak için su veya meyve suyu ile karıştırın .

Etiketteki dozaj talimatlarına uyduğunuzdan emin olun veya yukarıda belirtilen çalışmalarda bulunanları kullanın.

İlaç zehirlenmesi durumunda derhal tıbbi yardım alın. Bir tıp uzmanı, mümkün olan en kısa sürede 50-100 gram aktif kömür dozu verebilir. Çocuklara yaşlarına bağlı olarak normalde 10-50 gramlık daha düşük bir doz verilir

Diğer koşullar için dozajların daha eski çalışmalardan elde edildiğini unutmayın. Şu anda, bunlar balık kokusu hastalığını tedavi etmek için 1.5 gramdan kolesterolü düşürmek ve son dönem böbrek hastalığı olanlarda böbrek fonksiyonunu desteklemek için günde 4-32 grama kadar değişmektedir ( ,  , 1 , 

Yeni çalışmalar ortaya çıktıkça bu öneriler güncellenmelidir.

ÖZET

Aktif kömür, toz ve hap olarak mevcuttur. Etiketteki dozaj talimatlarına uyduğunuzdan emin olun.

Son Söz

Aktif kömür, çeşitli kullanımları olan doğal bir ilaçtır.

En yaygın olarak acil aşırı doz veya anti-zehir tedavisi olarak kullanılır. Önemli miktarda araştırma bu uygulamayı destekliyor.

Ayrıca kolesterol seviyelerini düşürmeye, balık kokusu sendromu semptomlarıyla savaşmaya, böbrek fonksiyonlarını iyileştirmeye ve gaz ve ishali azaltmaya yardımcı olabilir. Yine de, bu faydaları destekleyen çalışmalar daha eski veya kapsamı sınırlı olma eğilimindedir.

Aktif kömür diğer ilaçlarla etkileşime girebilir, bu nedenle şu anda ilaç kullanıyorsanız denemeden önce doktorunuza danışın. Miktarı artırmadan önce nasıl tepki verdiğinizi görmek için önerilen dozun alt ucuyla da başlamak isteyebilirsiniz.